‘Als sociaal-culturele organisatie worden we steeds meer geconfronteerd met overheden die ons als uitvoerder van hun beleid zien in plaats van als partner betrokken te worden bij het uittekenen van dat beleid.’ getuigt Koen Van de Merckt (coördinator Avansa Centraal Vlaanderen’) ‘Hierom vonden we het belangrijk om vanuit Avansa actief mee onze schouders te zetten onder de opstart van het Middenveldforum Oost-Vlaanderen.’
In onderstaand interview dat Christine Bonheur (marketing- en communicatiebureau Magelaan) afnam met Barbara Beausaert (CAW Oost-Vlaanderen) en Geertje Franssen (SAAMO Oost-Vlaanderen) vertellen ze over het hoe, wat en waarom van dit forum dat op 27 maart officieel gelanceerd werd.
De ruimte voor middenveldorganisaties in Vlaanderen staat onder druk. Lokale besturen grijpen vaker in op de autonomie van organisaties, stellen steeds strengere eisen of kiezen resoluut voor andere samenwerkingen. Vanuit die groeiende bezorgdheid bundelden zeven partners in Oost-Vlaanderen de krachten in een nieuw initiatief: het Middenveldforum.
Waarom dit forum nodig is
De aanleiding is duidelijk: het middenveld voelt zich in toenemende mate onder druk gezet. “We krijgen minder autonomie en minder vertrouwen”, vertelt Geertje Franssen. “Sommige lokale besturen zien ons niet langer als volwaardige partners, maar als pure uitvoerders van hun beleid.” Dat spanningsveld raakt aan de kern van het middenveld: bruggen bouwen tussen burger en beleid met oog voor sociale, democratische en politieke betrokkenheid. Een aantal incidenten, zoals het eenzijdig stopzetten van een convenant met SAAMO door het gemeentebestuur van Denderleeuw, vormden de concrete aanleiding voor deze actie. “We wilden niet langer ieder op ons eiland reageren op zulke situaties, maar samen een sterk signaal geven.”
Van frustratie naar samenwerking
Na de eerste contacten tussen SAAMO en CAW groeide het idee om een breder samenwerkingsverband op te zetten. “We zijn gaan kijken wie we konden betrekken om ons verhaal te verbreden,” aldus Barbara Beausaert. De kernpartners zijn zeven sterke spelers: CAW Oost-Vlaanderen, SAAMO, Lejo, Avansa regio Gent en Avansa Centraal Vlaanderen, Netwerk tegen Armoede en De Knoop. Ook het onderzoeksplatform ‘Politisering van/in het sociaal werk’ van de Associatie Universiteit Gent is als partner betrokken. “Ze kunnen ons met hun academische expertise versterken en helpen om strategisch te denken.” Het doel? Elkaar ondersteunen, ervaringen delen en met één stem spreken naar lokale besturen.
Samen bouwen aan duidelijke afspraken
Het forum ontwikkelde vier duidelijke doelstellingen: het middenveld positief in beeld brengen, samen beleid maken, opkomen voor gedeelde waarden, en krachten en expertise bundelen. Als eerste concrete actie werden juridisch onderbouwde ontwerpartikels opgesteld die organisaties kunnen opnemen in hun samenwerkingsovereenkomsten met lokale besturen. “We willen duidelijk maken waar we voor staan”, zegt Geertje, “zoals het respecteren van mensenrechten, of het weigeren van opdrachten die onze kernwaarden schenden.” Dergelijke ontwerpartikels vormen een kader dat eventuele conflicten kan voorkomen én de autonomie van het middenveld kan bewaken. Cruciaal is dat het geen eenzijdig verhaal wordt: ook lokale besturen worden uitgenodigd zich mee te engageren en er samen voor te gaan. Dialoog en een gedeelde, oplossingsgerichte houding vormen daarbij de sleutel: ze maken samenwerking mogelijk, ook wanneer het schuurt.
De kick-off: veelbelovend maar met werk aan de winkel
Op 27 maart werd het forum officieel gelanceerd. Vijftig organisaties tekenden present, samen met enkele lokale besturen en Vlaamse steunpunten. Naast het voorstellen van de basisprincipes was er ook een inspiratiegesprek met onder meer emeritus hoogleraar Filip Derynck, middenvelder Danny Jacobs en politica Stefanie D’Hose. In verschillende dialoogtafels werd er nagedacht over de toekomst van het forum. “Sommige organisaties willen actief meewerken, andere volgen liever vanop afstand. Maar dat is oké. We groeien stap voor stap. Belangrijk is dat we iedereen meenemen in het verhaal,” zegt Barbara.
En nu? Naar een sterk, solidair netwerk
Drie werfprojecten vormen nu het vervolgtraject: de basisprincipes verfijnen en juridisch nog sterker onderbouwen, nadenken over hoe we ons regionaal beter kunnen organiseren om sneller te schakelen bij nieuwe spanningen of conflicten en expertisebevordering van middenveldorganisaties in relatie tot lokale besturen. “We willen een netwerk uitbouwen dat snel kan reageren én structureel samenwerkt”, besluit Geertje. “Zodat we als middenveld niet tegenover elkaar, maar naast elkaar staan.”
Meer info over het Middenveldforum Oost-Vlaanderen?
Middenveldforum Oost-Vlaanderen
M Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
T 0497 12 50 63 - Ruben Ramon SAAMO Oost-Vlaanderen
T 0495 93 88 30 - Barbara Beausaert CAW Oost-Vlaanderen
T 0485 52 32 97 - Koen Van de Merckt Avansa Centraal Vlaanderen
T 0485 60 95 75 – Steve Maes Avansa Regio Gent
